Hazine ve Maliye Bakanlığı verilerine göre, 2025 yılı Ocak-Ekim döneminde bütçe gelirlerinde tahakkuk, beklentilerin oldukça üzerine çıktı. Bütçenin faiz, gecikme zammı ve idari para cezası kalemlerinde yıl başında öngörülen miktarın neredeyse iki katı tahakkuk oluştu.
Toplam bütçe gelir hedefi 12 trilyon 674 milyar lira olarak belirlenirken, yılın 10 ayında tahakkuk eden gelir 13 trilyon 441 milyar liraya ulaştı. Bu gelirin yaklaşık yüzde 20’sini oluşturan faiz ve ceza kaleminde ise yıl başı hedefi 1 trilyon 248 milyar lira iken, 2 trilyon 414 milyar liralık tahakkuk oluştu.
Gecikme Faizi ve Para Cezalarında Rekor Artış
Vergi, resim ve harçlara ilişkin gecikme faizlerinde yıl başındaki 7,5 milyar liralık hedefin yüzde 2 bin 148 üzerine çıkılarak 162 milyar 50 milyon lira tahakkuk oluştu. Tahsil edilen miktar ise yalnızca 12 milyar 330 milyon lirada kaldı.
Para cezası kaleminde de Ekim ayı itibarıyla 1 trilyon 90 milyar liralık tahakkuk kaydedildi. Başlangıçta 245 milyar lira öngörülmüşken, gerçekleşme yüzde 444 artış gösterdi; tahsilat ise 208 milyar lirada kaldı. Yargı para cezalarında ise yıl başı beklentisi 4,6 milyar lira iken, 80 milyar lira tahakkuk oluştu. Bunun sadece yüzde 4,8’i tahsil edilebildi.
Trafik para cezalarında da tahakkuk yılbaşındaki 55 milyar liralık beklentiyi aşarak 97,9 milyar liraya ulaştı; tahsilat oranı yüzde 54,4 seviyesinde gerçekleşti.
Yapay Zeka Destekli Denetimlerle Vergi Cezaları 5 Kat Arttı
Bu dönemde özellikle vergi cezalarındaki artış dikkat çekiyor. Yapay zekâ destekli vergi denetimleri sayesinde yıl başında 139,7 milyar lira öngörülen ceza miktarı, 10 ayda 655 milyar lirayı aştı. Böylece başlangıç hedefinin yüzde 469,3 üzerine çıkıldı. Tahsil edilen tutar ise 107 milyar lirada kaldı ve tahakkukun yalnızca yüzde 16,4’ü tahsil edilebildi.
Uzmanlar, bu rakamların yapay zekâ destekli denetimlerin vergi cezası gelirlerini nasıl artırabileceğine dikkat çektiğini vurguluyor.
