Bolu’da bir hastada “deli dana hastalığı” (Creutzfeldt-Jakob hastalığı) tespit edilmesi, kentte ve tüm Türkiye’de tedirginlik yarattı. Sağlık ekipleri, olası bulaş kaynaklarını araştırmak üzere inceleme başlattı.
Geçtiğimiz ay mide bulantısı, baş dönmesi ve unutkanlık şikâyetleriyle İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’ne başvuran hastada yapılan beyin-omurilik sıvısı (BOS) testlerinde, hastalığın bulguları ortaya çıktı. Hastanın tedavisi sürerken, halkın et tüketiminde dikkatli olması gerektiği bildirildi.
DELİ DANA HASTALIĞI NEDİR?
Tıbbi adıyla Bovine Spongiform Ensefalopati (BSE) olan deli dana hastalığı, sığırlarda görülen ve beyin dokusunda süngerimsi hasara yol açan ölümcül bir sinir sistemi hastalığıdır. Hastalığa, virüs veya bakteri değil, “prion” adı verilen anormal proteinler neden olur.
İnsanlarda görülen türü Creutzfeldt-Jakob hastalığı (CJD) olarak bilinir. Hastalık, bulaşmış sığır eti veya sinir dokusu içeren ürünlerin tüketilmesiyle insana geçebilir.
BELİRTİLERİ KARIŞTIRILABİLİR
Hastalığın ilk evrelerinde unutkanlık, konuşma bozukluğu, denge kaybı ve kişilik değişiklikleri görülebiliyor. Zamanla görme bozukluğu, kas kasılmaları ve hareket kısıtlılığı gelişiyor. Uzmanlar, deli dana hastalığının Alzheimer veya Parkinson ile karıştırılabileceğini ancak çok daha hızlı ilerlediğini ve ölümcül olduğunu belirtiyor.
TEDAVİ YOK!
Hastalığın bilinen kesin bir tedavisi bulunmuyor. Vakalar nadir görülse de, enfekte hayvan etlerinin gıda zincirine karışması büyük risk oluşturuyor. Uzmanlar, özellikle hayvansal ürünlerin kaynağının izlenebilir olmasına, şüpheli etlerin tüketilmemesine ve denetimli kurumlar tarafından sağlanan ürünlerin tercih edilmesine dikkat çekiyor.
Cerrahi aletlerin prionlara karşı özel yöntemlerle steril edilmesi de önem taşıyor. Prionlar, birçok dezenfektana ve ısıya dayanıklı olduğundan, sıradan sterilizasyon yöntemleri etkisiz kalabiliyor.
YETKİLİLERDEN AÇIKLAMA
Bolu İl Sağlık Müdürlüğü yaptığı açıklamada, “Tespit edilen vakada hastanın tedavisi devam etmektedir. Şu an için çevrede bulaş riski tespit edilmemiştir. Gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından gerekli denetimler yapılmaktadır.” ifadelerine yer verdi.
Vatandaşların paniğe kapılmadan, ancak et ürünleri konusunda daha dikkatli davranmaları istendi.
UZMANINDAN UYARI
Nöroloji Uzmanı Dr. Ayşe Yılmaz, hastalığın insanlara geçme riskinin düşük olduğunu ancak tamamen göz ardı edilmemesi gerektiğini belirterek şunları söyledi:
“Prion hastalıklarının tedavisi yok. Bu nedenle en etkili yöntem korunmaktır. Vatandaşlarımız, et ve et ürünlerini mutlaka güvenilir yerlerden almalı. Şüpheli ürünler kesinlikle tüketilmemelidir.”
