Almanya’da, 2011 yılında rafa kaldırılan zorunlu askerlik uygulaması yeniden ülke gündemine oturdu. Alman ordusu Bundeswehr’in personel açığını kapatmak isteyen hükümet, 18 yaşına giren erkekler için zorunlu anket sürecini içeren “yoklama” sistemini başlattı. Kadınlar için katılım gönüllülük esasına dayalı olacak. Gönüllü başvuru sayısının yetersiz kalması halinde ise zorunlu askerliğin geri gelmesi ihtimali masada.
İlk adım: “Askerlik Hizmeti Modernizasyon Yasası”
27 Ağustos’ta Federal Bakanlar Kurulu’ndan geçen Askerlik Hizmeti Modernizasyon Yasası taslağı, zorunlu askerliğin altyapısını oluşturacak yoklama uygulamasının yolunu açtı. Buna göre 2026 itibarıyla, 18 yaşına giren tüm erkekler, Bundeswehr tarafından gönderilecek çevrimiçi bir anketi doldurmakla yükümlü olacak. Anket, kişisel bilgiler, sağlık durumu, eğitim düzeyi ve askerlik hizmetine ilgiyi ölçen soruları kapsıyor.
Bu bilgiler, ilerleyen yıllarda askerliğe elverişli genç nüfusu belirlemek amacıyla kullanılacak. 2028’den itibaren ise erkekler için fiziksel yoklama da zorunlu hale gelecek.
Kadınlara yönelik katılım ise gönüllü olacak. Ancak hükümet yetkilileri, ilerleyen süreçte kadınların da zorunlu askerlik kapsamına alınabileceğine işaret ediyor.
Bundeswehr’i büyütme hedefi
Almanya, özellikle Rusya’nın Ukrayna’ya müdahalesi sonrası savunma kapasitesini artırmak üzere harekete geçti. Mevcut 183 bin personeli bulunan Bundeswehr’in, 2030 yılına kadar 260 bin aktif asker ve 200 bin yedek kuvvete ulaşması hedefleniyor.
Savunma Bakanı Boris Pistorius, ❝Gönüllülük esası hâlâ temel yaklaşımımız, ancak sayı yetersiz kalırsa başka adımlar atmak zorunda kalabiliriz❞ dedi. Pistorius, 2030’a kadar 100 bin gönüllü askere ulaşmak istediklerini belirtti.
Gençlere teşvik paketi hazırlandı
Alman hükümeti, orduya ilgiyi artırmak için gençlere yönelik mali teşvikler sunuyor. Askerlik hizmeti maaşı 1.840 avrodan 2.700 avroya yükseltilirken, barınma, yemek, tren yolculukları ve sağlık hizmetleri ücretsiz olarak sağlanacak.
En az 12 ay görev yapanlara 3.500 avro tutarında ehliyet desteği verilecek; hizmet süresini uzatanlara ise aylık 150 avro prim ödenecek.
Kadınlar için anayasal engel, ama tartışma başladı
Başbakan Friedrich Merz, kadınların da ileride zorunlu askerlik kapsamına alınabileceğini söyledi. ❝Bu, üçüncü ya da dördüncü adım olur. Şimdilik gönüllülükle ilerleyeceğiz❞ diyen Merz, mevcut anayasanın kadınlar için zorunlu askerliğe izin vermediğini ancak konunun tartışılabileceğini vurguladı.
Almanya’da bu tür bir adım anayasa değişikliği gerektiriyor. Avrupa’da İsveç ve Norveç gibi ülkelerde kadın ve erkekler için eşit koşullarda seçici zorunlu askerlik uygulamaları bulunuyor. Almanya’da da “İsveç modeli”ne ilgi artıyor.
Toplumsal kabul meselesi
Zorunlu askerliğe dönüş tartışmaları, kamuoyunda farklı tepkilere yol açtı. Gallup’un son anketine göre, Avrupa Birliği vatandaşlarının yalnızca %32’si savaş durumunda ülkelerini savunmaya istekli olduğunu ifade ediyor. Bu veri, Almanya’nın askeri kapasitesini artırma çabalarının toplumsal desteğe ihtiyaç duyduğunu ortaya koyuyor.
