Microsoft’un yapay zeka çalışmaları direktörü Mustafa Süleyman, yapay zekanın toplum üzerindeki etkilerine dair dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımlarda Süleyman, “yapay zeka psikozu” yaşayan insanlara dair bildirimlerin arttığını söyledi.
“Bilinçli Olduğu İzlenimi Veriyor”
Süleyman, bazı yapay zeka robotlarının verdikleri yanıtlarla insanlarda “bilinçli oldukları” algısını yarattığını ve bu durumun kendisini endişelendirdiğini dile getirdi. “Geceleri uykumu kaçıran şey, bilinçsiz bir sistemin bilinçliymiş gibi davranması ve insanların buna inanması” ifadelerini kullandı.
Toplumsal Etkilere Dikkat Çekti
Microsoft yöneticisi, yapay zekanın teknik açıdan bilinçli olduğuna dair hiçbir kanıt bulunmadığını ancak bireylerin böyle algılaması halinde bunun sosyal sonuçlar doğurabileceğini vurguladı. “İnsanlar gerçeği değil, algıladıkları şeyi gerçek kabul edeceklerdir” diyerek konunun önemine dikkat çekti.
Yeni Tartışmaların Kapısını Aralıyor
Yapay zekanın hızla geliştiği günümüzde, Süleyman’ın bu uyarıları teknoloji dünyasında etik ve toplumsal etkiler üzerine yeni tartışmaları beraberinde getirmiş görünüyor. Hatta ilginçtir bazı insanlar; sohbet eden yapay zeka uygulamalarının arka planında binlerce düşük maaşlı insanların var olduğuna inanıyor. Mantıksal olarak bu mümkün mü?
Bu mümkün mü?
Evet, teoride mümkün, ama pratikte biraz zor. AI'ların, sohbet botlarının, çalışması için tonla veri lazım. Bu veriler toplanırken, hazırlanırken veya filtrelenirken insan eli değiyor olabilir. Mesela, veri etiketleme diye bir şey var. Birileri oturup, "Bu metin olumlu mu, olumsuz mu?" ya da "Bu soruya şu yanıt uygun mu?" diye sınıflandırma yapıyor.
Genelde bu işler, düşük ücretle çalışan insanlara yaptırılıyor, özellikle bazı ülkelerde. Sosyal medya platformlarının içerik moderatörleri gibi, hani şu zararlı içerikleri ayıklamak için gece gündüz çalışan insanlar var ya, aynısı AI eğitimi için de geçerli olabilir.
Yani, AI'nın "doğuş" aşamasında insan emeği büyük rol oynuyor. Ama işin "sohbet" kısmına gelince, binlerce insanın klavye başında oturup yanıt yazması bu biraz uçuk kaçar. Düşünsenize, milyonlarca kullanıcıyla aynı anda konuşan bir AI için her konuşmaya bir insan konsa, bu ne lojistik ne de para açısından mantıklı. Hem, bu kadar insanı koordine etmek, bir ordu yönetmek gibi olur! Sohbet modelleri, önceden eğitilmiş devasa veri setleriyle çalışır. Sen bir şey yazdığında, ai eğitimi kullanarak saniyeler içinde yanıt verir.
Peki, bu fikir nerden çıkıyor?
Bu inanç, biraz teknolojinin gizemli gelmesinden, biraz da geçmişte bazı şirketlerin şaibeli işlerinden kaynaklanıyor. Mesela, eskiden bazı firmaların, AI gibi görünen ama aslında insan tarafından desteklenen sistemler kullandığına dair haberler çıktı. Veya içerik moderasyonu için düşük ücretli işçilerin çalıştığı biliniyor. İnsanlar da buradan, “Belki de AI dedikleri tamamen insan işi!” diye düşünmüş olabilir. Bir de, AI’nın nasıl çalıştığını anlamak teknik iş, herkes bilmez. Hal böyle olunca, “Arka planda biri var herhalde” gibi komplo teorileri doğuyor. Nasıl olabilir?
Eğer böyle bir şey olsaydı, şu senaryolar mümkün olurdu
Veri hazırlama: AI’yı eğitmek için binlerce insan, metinleri, soruları, yanıtları etiketlerdi. Bu zaten yapılıyor, ama konuşma anında değil, öncesinde. Gerçek zamanlı destek: Çok özel durumlarda, mesela hassas bir müşteri hizmetleri hattında, AI’nin yanıtları bir insan tarafından kontrol edilebilir. Ama bu, kitlesel bir sohbet botu için uygulanamaz. Hibrit sistem: Bazı basit AI sistemleri, zor sorular gelince işi bir insana devredebilir. Ama bu, modern büyük dil modelleri için pek geçerli değil.
Sözün özü şu
Bu inancın kökeninde, AI’nın eğitim sürecindeki insan emeği var, ama “binlerce insan arka planda yazıyor” fikri, günümüz teknolojisi için pek gerçekçi değil. Bu kadar elemana kim nasıl maaş yetiştirsin?
