Bir Feretiko hikayesi

1960′lı yıllarda, çay tarımının bölgeye gelmesinden önce, her evde bir Feretiko tezgahı bulunur ve gündelik yaşamda kullanılan pek çok kumaş burada dokunurdu. Rize bezi (Feretiko) üç çeşit iplikten dokunmaktadır; ipek, kenevir ve pamuk... 

KÜLTÜR-SANAT 31.12.2020, 11:39 31.12.2020, 12:20
70
Bir Feretiko hikayesi

İpeğin maaliyeti yüksek olduğu için feretiko tezgahlarında 2080 tane iplikten oluşan el  dokuması masa örtülerinin yapımında  kullanılmaktadır.

Kenevir ise termal ve antibakteriyel özelliğinden dolayı gündelik yaşamın birçok alanında kullanılmaktadır. Ev tekstilinden iç giyime kadar birçok alanda kişiler tarafından tercih edilmektedir. Ev tekstilinde kişiler tarafından tercih edilmesinin sebebi ise kenevirin yazın serin, kışın sıcak tutma özelliğinin olmasıdır. İç giyim de insanların tercih etmesinin en büyük sebebi vücuttaki teri kişiye hissettirmeden direkt buharlaştırma özelliğine sahip olması ve bilimsel olarak astım ve bronşit hastalıklarına da iyi geldiğinin söylenmesidir. Kullanan kişiler tarafından da bu bilimsel olgu onaylanmıştır.

Ayrıca günümüzde kenevir’in birçok alan da kullanılmasından sonra çoraplarıda üretilmeye başlandı. Ayakta ter ve koku yapmamakta, ayakta ter ve koku olmadığı için de mantar ve egzama oluşumunu da önlemektedir. Sağlık açısından keten kenevir’in kullanımı önerilmektedir.

Son olarak pamukta kenevir’in taşıdığı astım ve bronşit hastalıkları önleme özelliği dışında birçok özelliğini taşımaktadır.

Sağlık açısından keten kenevir, rahatlık açısından ise pamuk önerilmektedir.

Yunanca’nın Karadeniz diyalektinde “giyim dikmeye yarayan kumaş” anlamına gelen Feretiko, Foretiko veya Forotiko; Tarihi kayıtlarda ise, Tanrıça Attika'nın giysisi anlamında, onu sıcak tutan fer-atika olarak geçmektedir. Yapısı itibari ile yetiştiği coğrafyanın izlerini taşır.

Örneğin ırmak ve dere sularındaki tuz oranının fazlalığı bezlerin beyazlatılmasında önemli rol oynar.

Bölgedeki suların az kireçli oluşu da yine kumaşın karakteristiğini belirler. İklimin az güneşli ve çok yağmurlu oluşu, liflerin sertleşmesine engel olur.

Rize'dekinin ince iplik ve bez dokumasına yararlı oluşu, bundan kaynaklanmaktadır. Feretiko aynı zaman da kişinin el becerisine göre yapımı 3 gün ile 20 gün kadar da sürebilmektedir. Dokumaların eni  90 cm'i geçmiyor. Bu yüzden günümüzde hızlı ve yoğun  konfeksiyon üretiminde tercih edilmiyor.

Feretiko dokumasının başlıca özellikleri:

•    Doğal, sağlıklı bir kumaştır. Üretim aşamasında kimyasal kullanılmaz.
•    Vücudun terini emip, dışarıya atar.
•    Vücudu soğuk ortamda sıcak, sıcak ortamda ise serin tutmaya yardımcı olur.
•    Terlemeden dolayı oluşan istenmeyen kokuları yok eder.
•    Dokusu sayesinde vücutta varolan elektriği atma özelliğine sahiptir.
•    Ketene nispeten ince ve dört kat daha sağlamdır.
•    Yıkadıkça yumuşar ve parlar.

Feretiko şu anki gündelik yaşamda sadece Halk Eğitimi Merkezlerinin vermiş olduğu kurslarda üretime devam etmektedir ve kadınlarımızda bu kurslar sayesinde ekonomik açıdan ailelerine katkı sağlamaktadırlar.

 Kaan YILMAZ
 

Yorumlar (0)
banner49
Günün Anketi Tümü
Çayeli Belediyesi'nin çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?
10°
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 27 57
2. Beşiktaş 26 57
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 27 51
5. Hatayspor 27 46
6. Alanyaspor 27 43
7. Gaziantep FK 27 43
8. Karagümrük 27 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 27 35
11. Sivasspor 26 33
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 27 31
14. Kasımpaşa 27 29
15. Kayserispor 26 28
16. Rizespor 27 28
17. Başakşehir 27 26
18. Erzurumspor 27 26
19. Ankaragücü 26 23
20. Denizlispor 26 21
21. Gençlerbirliği 26 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 27 65
2. M. United 27 51
3. Leicester City 27 50
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. West Ham 26 45
7. Liverpool 27 43
8. Tottenham 26 42
9. Aston Villa 25 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 27 34
13. Crystal Palace 27 34
14. Southampton 26 30
15. Burnley 27 29
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 27 23
19. West Bromwich 27 17
20. Sheffield United 27 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20
Namaz Vakti 05 Mart 2021
İmsak 05:15
Güneş 06:39
Öğle 12:34
İkindi 15:45
Akşam 18:20
Yatsı 19:39