Türkiye Varlık Fonu Genel Müdürü Sönmez: Varlık Fonu kendisine devredilen hiçbir şirketi satmamıştır

Türkiye Varlık Fonu (TVF) Yönetimi AŞ Genel Müdürü Zafer Sönmez, Fon'un kendisine devredilen hiçbir şirketi satmadığını, rehin vermediğini, herhangi bir krediye de konu etmediğini söyledi.

EKONOMİ 28.01.2021, 10:20
31
Türkiye Varlık Fonu Genel Müdürü Sönmez: Varlık Fonu kendisine devredilen hiçbir şirketi satmamıştır

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Türkiye Varlık Fonu Yönetim Anonim Şirketi ile Türkiye Varlık Fonu'nun 2019 Yılı Mali Tabloları ve Faaliyetleriyle İlgili Denetim Raporu'nun görüşmelerinde Fon Yönetimi AŞ Genel Müdürü Sönmez sunum yaptı.

TVF'yi varlığa dayalı bir kalkınma fonu olarak tanımladıklarını belirten Sönmez, "TVF kesinlikle Türkiye Hazinesi veya bütçesini fonlamak üzere kurulan bir kurum değildir. Türkiye Varlık Fonunu devletin yatırım yapan bir kolu olarak dizayn etmeye çalışıyoruz." diye konuştu.

TVF'nin, devletin stratejik ve büyük ölçekli yatırımlarını yapmaya çalışan bir kurum olmak zorunda olduğunu dile getiren Sönmez, TVF'nin, konsolide ettiği şirketlerin nakdine ve mal varlıklarına da dokunmadığını vurguladı.

İki yıllık dönemde yapılan faaliyetlere ilişkin bilgiler veren Sönmez, şunları kaydetti:

"Varlık Fonu, kendisine devredilen hiçbir şirketi satmamıştır, rehin de vermemiştir, herhangi bir krediye de konu etmemiştir. Çok net söylüyorum; bir kısmını halka arz edip değer yaratabilir misiniz? Borsa ile ilgili mesela... Açıkladık, bundan sonra da olabilir. Kamunun kontrolünü vermek gibi niyetimiz yok. Tam tersi bu yönetimin tek amacı, devletin girişimci statüsünü tekrar sahneye koymaktır. Özellikle 2008 global finansal krizi ve 2020'deki pandemi krizinde çok net ortaya çıkan bir şey var; devlet eğer stratejik alanlardan elini geri çekerse o alanlarda çok net zorlanıyoruz. Mesela sağlık, eğitim, tarım, teknoloji, savunma, altyapı... Bunların hepsi önemli alanlar. Biz özel sektöre kesinlikle rakip değiliz ama özel sektörü tamamlayıcı, özel sektörü geliştirici bir rol edinmek zorundayız."

Bankaların altında, değerini bulmayan bir kısım şirketleri de yeni bir modelle piyasaya sürmeyi düşündüklerini söyleyen Sönmez, Türkiye Sigortanın bunun net örneklerinden birisi olduğunu ifade etti.

TVF'nin denetim yapısına ilişkin bilgi aktaran Sönmez, TVF'nin 2019 yılı konsolide bilanço büyüklüğünün yüzde 90'ının Sayıştay denetimine tabi olduğunu belirtti.

Petrokimya, maden ve enerji projeleri
Varlık Fonunun ana amaçlarından birinin Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin yapmakta zorlandığı, özellikle de cari açığa direkt etkide bulunan sektörlere dönük büyük yatırımları gerçekleştirmek, bunu yaparken de yabancı sermaye çekmek, finansmanını ayarlamak olduğunu anlatan Sönmez, projeler arasında yer alan petrokimya sektörü ve petrokimya kümelenme projesine ilişkin bilgi verdi.

Türkiye'de 2019 rakamlarına göre 17,1 milyar dolarlık maden ithalatının bulunduğunu dile getiren Sönmez, "Türkiye Cumhuriyeti, maden sektöründe özel sektörün yapamadığı alanlarda bir ölçek olarak bunu koymak zorunda. Enerji Bakanlığımızla entegre bir yapı kurmaya çalışıyoruz." diye konuştu.

Sönmez, ülke geneline yayılmış olan maden ruhsatlarında altın, bakır, gümüş, kurşun, çinko, demir, krom gibi madenlere yönelik arama-geliştirme faaliyetlerinin sürdürüldüğünü kaydetti.

Afşin C Elektrik Üretim Tesisi Projesi için yabancı yatırımcılarla görüştüklerini ifade eden Sönmez, bu projeye önem verdiklerini, bunun kuşak yol projesinin de bir uzantısı olması gerektiğini düşündüklerini söyledi.

Türkiye Sigorta
Türkiye Sigortanın 5 aylık bir şirket olduğunu ancak beş ayda kamuda Türk şirketleri tarafından sigortalanamayan değerleri sigortalar hale geldiğini vurgulayan Sönmez, şöyle konuştu:

"Daha önce bizim gemilerimiz, uydumuz, kuyularımız, bunları Türkiye sigorta sektörü sigortalayamıyordu. Türkiye Sigorta bunları yapar hale geldi. 5 aylık bir şirketin karı 2,5 milyara gelmiş durumda. Tam entegrasyon sağlanmamasına rağmen daha operasyonel. Türkiye Sigorta, sigorta sektöründe bugün en büyük yapı. Bunun çok daha büyük olup bölgesel bir lider olması gerektiğini düşünüyoruz. Yani Doğu Avrupa, Kuzey Irak, Suriye, Gürcistan, Kuzey Afrika, bu bölgelerde sigorta faaliyetlerini risk alarak garanti kapasitemizi artırarak büyüteceğimize inancımız tam. Gerçekten halk seviyesinde de kabul edilen bir sigorta şirketi olduğunu görüyoruz beş aylık gelişmelerde."

Sönmez, kamu bankalarının sermaye yapılarının güçlendirilmesi ve yeterliliklerinin desteklenmesi amacıyla çekirdek sermayelerinin 2019'da toplam 3,7 milyar avro artırıldığını kaydetti.

Türkcell konusunun piyasada çok konuşulduğunu belirten Sönmez, bu konuda atılan adımları anlattı. Sönmez, "Bizim inancımız, Türkcell'in değerini 2-3 kat yapabileceğimizi düşünüyoruz dolar bazında. Bunu da hisse hareket fiyatı belirtiyor. Hisse fiyatı yavaş yavaş artıyor." dedi.

banner153
Zafer Sönmez, Türkcell'in, Türkiye Varlık Fonunun stratejik yatırımlarından birisi olduğuna işaret ederek, "Türkiye Varlık Fonu neden Türkcell'e yatırım yapıyor? Çünkü biz yüksek teknoloji şirketlerine yatırım yapmak zorundayız. Türkcell, Türkiye'nin dijitalde lider şirketidir." diye konuştu.

Borsa İstanbul
Borsa İstanbul konusundaki tartışmalara da değinen Sönmez, "Türkiye Varlık Fonu, kendisine devredilen Borsa İstanbul hisselerini satmamıştır. 2015'te Avrupa Yatırım Kalkınma Bankasının aldığı yüzde 10'luk hisseyi bize geri satma isteğini geri çevirmedik. Girdiği yatırım maliyetinden geri aldık. Biz Aralık 2019'da 122,5 milyon dolara aldığımız hisseyi, Kasım 2020'de halka arza hazırlık amaçlı, yine stratejik bir borsa yatırımcısı olan Katar Yatırım Otoritesine 200 milyon dolara sattık. Dolar bazında yüzde 63 getiri sağlandı." şeklinde konuştu.

İstanbul Finans Merkezi'ne ilişkin medyada çok fazla haberlerin geçtiğini dile getiren Sönmez, buna hiçbir zaman inşaat projesi olarak bakmadıklarının altını çizdi.

TVF'nin, toplam mal varlığına göre borcunun çok düşük olduğunu ifade eden Sönmez, "Bizim sermayemiz 2019'da 33 milyar dolar civarında. Bu 33 milyar dolara karşı aldığımız finansal borç 1 milyar avro. 2019 itibarıyla herhangi bir borcumuz yoktur. TVF, krediyi sadece yatırımları için kullanır. Herhangi bir şekilde devletin bütçesini fonlamak isteyen bir yapı değildir." dedi.

Sönmez, TVF olarak amaçlarının, Türkiye'nin stratejik ve büyük şirketlerine yatırım yapmak, devletin yapısal konularında sermayedar olarak bulunmak, bu anlamda her dönemde şeffaflaşmayı da artırmak olduğunu belirterek, "Her şeyi açık açık konuşmak gerektiğini düşünüyoruz. Varlık Fonu Yönetim Kurulu ve yöneticileri olarak bütün amacımız Türkiye'ye değer katan bir yapı oluşturmak. Bu yapı devletin ana düşüncesinden uzak bir yapı değildir. Devletin ana düşüncesini uygulamaya çalışan bir yapıdır." ifadesini kullandı.

Sönmez, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Türkiye Varlık Fonu Yönetim Anonim Şirketi ile Türkiye Varlık Fonu'nun 2019 Yılı Mali Tabloları ve Faaliyetleriyle İlgili Denetim Raporu'nun görüşmelerinde milletvekillerinin sorularını cevapladı.

Petrokimya ve maden projelerindeki çevresel etkilere önem verdiklerini belirten Sönmez, "Bütün yatırımlar ÇED raporları etrafında oluyor ve bunlarda çok yüksek standartlar var. TVF neden bu yatırımları yapıyor? Türkiye'nin milli bağımsızlığı için cari açık problemini çözmesi gerekiyor. Cari açık konusunu yapısal olarak çözemezsek bir halka içerisinde dönüyor olacağız." diye konuştu.

Dünyadaki enerjinin üçte birinden fazlasının kömürle üretildiğine işaret eden Sönmez, "Kömürden bir iki günde vazgeçilecek bir durum yok. Linyitimizin kalorisi yüksek değil ama bunu enerjiye dönüştürebilecek teknoloji mevcut. Türkiye bu kaynağı kullanmak zorunda. İllerimiz 'bu projeleri bizde yapın' taleplerinde bulunuyor. Varlık Fonunun yaptığı yatırımlar yerelde yatırımlardır, yerelde istihdamdır." ifadesine yer verdi.

Milli Piyango'nun 1926'dan beri düzenlendiğini anlatan Sönmez, "Bunu özel sektörün işletimine verdik ama lisansı bizde. Buna benzer aynı modelde İddia, Spor Toto da aynı şekilde. Burada yaptığımız modelin güzel tarafı, yüzde 49'u İtalyan bir yabancı yatırımcı tarafından işletiliyor." dedi.

Milli Piyango'da insanları izlemediklerini belirten Sönmez, "Devletin kontrolünde ve gözetiminde milli piyango yapısı yapılıyor. Burada asıl konu, biz bunu tamamen özel sektör düşüncesiyle yapmıyoruz. Varlık Fonu da şartname şartlarında bu işi kamu bilinciyle takip ediyor. 47 yıllık lisanslarımız var, şu an 46 yıla inmiş durumda." şeklinde konuştu.

Milli Piyango'nun kuruluşundan bu yana satılmayan biletlerin gelirinin Hazineye irat kaydedildiğini ve bu konuda hiçbir şeyin değişmediğini anımsatan Sönmez, "4 tane bilet vardı. Maalesef medyada Milli Piyango satılmasın diye negatif bir kampanya oldu." dedi.

"Eti Maden ürünlere katma değer kazandırıyor"
Sönmez, bor konusunun milletin içine dokunan bir konu olduğunu dile getirerek, şunları kaydetti:

"Türkiye'nin çok ciddi bir bor kapasitesi var. İkinci bor kapasitesi Amerika'da. Yıllık tüketimin çok yükseğinde bir rezervimiz var. Boru, bor olarak çıkartırsak bizim esasında fiyatı kontrol edebilme imkanımız yok. Boru, katma değerli ürüne dönüştürmemiz lazım. Bugün bor karbür dediğimiz ürün, füzenin ucundaki kaplama malzemesi. Isıya mukavemet kazandırıyor. Bunun tonu 350-400 bin dolarla gidiyor. Ya da bir çelik yeleğe borla mukavemet kazandırılıyor. Eti Maden ürünlere katma değer kazandırıyor. Temizlik deterjanından, alt taraftan en üst tarafa kadar... Geçen haftalarda lityum tesisi vardı, şu an Çinlilerle beraber bor karbür tesisi yatırımı yapılıyor. Eti Maden, bütün segmentte katma değeri olan ürünleri koymaya başladı. Eskiden bunu çuvallara koyup gönderiyorduk. Bor bizim için stratejik bir alan. Türkiye Varlık Fonu'nun Eti Maden'i satmak gibi bir planı yoktur, aklının köşesine bile gelmemiştir. Hiçbir yerde de bunu ne söyledik ne ifade ettik."

Dünyada posta işlemlerinde yaşanan küçülmelerden dolayı PTT'nin cirosunda azalma olduğunu ifade eden Sönmez, bunun alternatifi üzerinde çalışmalar yürüttüklerini bildirdi. Sönmez, "Dünyada e-ticaret ve kargo lojistik alanında bir gelişme var ve PTT'yi burada tekrar lider konuma getirmemiz lazım. Kargo alanında PTT'nin pazar payı yüzde 10'lar civarında. Biz burada PTT'yi lider bir kurum yapmak sorumluluğundayız. Bunun için de çok büyük zaman harcıyoruz." dedi.

Varlık Fonu'nun masraflarının görülemediğine ilişkin değerlendirmeler yapıldığını anımsatan Sönmez, "Geçen sene TVF Yönetim AŞ'nin denetimden geçmiş ayrı bir raporu var. Bütün masraflar, satılan malın maliyeti kısmında yazıyor. Personel gideri, danışmanlık gideri, amortisman gideri yazıyor. TVF AŞ'nin raporu, uluslararası denetleme standartlarında. Biz Varlık Fonu yönetimi olarak bu denetimin yapılmasını özelikle istiyoruz." açıklamasında bulundu.

Türkiye'nin madenlerinin, özellikle yeraltı değerlerinin uluslararası standartlarda çalışılıp, finanse edilip bir büyüklük oluşturması gerektiğini düşündüklerini dile getiren Sönmez, "Bu anlamda Türkiye'nin bir yatırım kolunun buna stratejik olarak bakması gerekir. Biz piyasa şartları içerisinde buna bakıyoruz. Devlet olmadığı alanda bazen kurallar silsilesi ve piyasanın şartları tam çalışmıyor olabilir. Bu tür alanlarda özel sektörün girmeye çekindiği ya da bir ölçek oluşturamadığı alanlarda TVF devreye girmeye çalışıyor." diye konuştu.

Toplantının başında, denetim raporundaki "Gizli" ibaresine yönelik tartışmanın kendilerini derinden üzdüğünü ifade eden Sönmez, "Varlık Fonu olarak her şeyi açık açık tartışmak istiyoruz. Bizler esasında yıllar boyunca özel sektördeki deneyimlerimizi kamunun hizmetine verip bir şekilde ülkeye hizmet etmeye çalışan insanlarız. Hatalarımız olabilir. Denetimin yılda bir defa olmaması gerektiğini düşünüyorum. Bu anlamda komisyon üyelerimizi ne zaman isterlerse yatırımlarımızın yerleri dahil ofisimizde ağırlamak ve detayları da konuşmak isteriz." dedi.

Sönmez'in konuşmasının ardından Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Cevdet Yılmaz, yapılan değerlendirmelerin sonrasında oluşan raporun Meclis Başkanlığına sunulacağını kaydetti.
 

Yorumlar (0)
banner49
Günün Anketi Tümü
Çayeli Belediyesi'nin çalışmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 29 57
4. Altay 29 53
5. Altınordu 30 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Tuzlaspor 30 44
9. Ümraniye 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Namaz Vakti 14 Nisan 2021
İmsak 04:02
Güneş 05:34
Öğle 12:23
İkindi 16:05
Akşam 19:03
Yatsı 20:28