Her gün hangi gıdanın ne açıdan faydalı olduğuna ilişkin haberler okuyoruz. Şimdi bütün bildiklerinizi unutun, İstanbul Üniversitesi Kimya Bölümü öğretim üyelerine kulak verin. Kendilerine ‘antioksidan ekibi’ adını veren bu akademisyenler, keşfettikleri CUPRAC yöntemiyle besinlerin antioksidan haritasını çıkardı, doğru bilinen yanlışlara son noktayı koydu
Ahududu, nar, kayısı, yaban mersini... Son dönemlerde sağlıklı yaşam trendlerinin popüler hale gelmesiyle bu meyve ve sebzeler sofralarımızda daha çok yer almaya başladı. Kalp, damar hastalıkları, alzheimer ve kanser gibi pek çok hastalığın düşmanı, yaşlanmayı geciktirici özelliğiyle kadınların gözdesi olan antioksidanların, hangi gıdada daha çok bulunduğunun tespit edilmesi ise büyük önem taşıyor. İstanbul Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kimya Bölümü Analitik Kimya Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Reşat Apak ve ekibi, besinlerin içindeki antioksidanların toplamını ölçen bir yöntem keşfetti ve bunu dünya literatürüne soktu. CUPRAC (Cupric Reducing Antioxidant Capacity) adı verilen bu yöntem sayesinde artık daha hızlı bir şekilde besinlerdeki antioksidanların tümünü tespit etmek mümkün. Şimdiye kadar besinlerin içindeki antioksidan miktarının toplamını ölçen bir yöntem bulunmadığına dikkat çeken Apak şunları anlatıyor: “Organizmada birtakım bozukluklar ortaya çıktığında kalp, kanser ve alzheimer gibi hastalıklar ortaya çıkıyor. Bu hastalıkları antioksidanlar önlüyor. Meyve, sebze hatta süt ve et ürünlerinin tümünden antioksidan alınabilir. Literatürdeki yöntemlere göre daha geniş antioksidanlara yanıt veren yeni bir yöntem geliştirdik. Çünkü mevcut yöntemler ya suyu seven ya da sevmeyen antioksidanlara yanıt veriyor.” İNSAN ÖMRÜ UZATILABİLİR
CUPRAC yöntemi ABD başta olmak üzere sekiz ülkede uygulanıyor. “Yöntem koroner kalp hastalıkları ve akut lösemide daha etkin sonuçlar verebilir” diyen Apak yöntemin diğer avantajlarını şöyle sıralıyor: “Değişik birçok gıdaya CUPRAC yöntemi uygulanarak toplumun beslenme konusunda bilgilendirilmesine olanak sağlanabilir. Böylelikle antioksidan ve vitaminlerce zengin beslenme alışkanlıkları elde edilebilir. Bu tür beslenme sayesinde hücre yıpranması ve yaşlanmayı azaltıcı etkilerin gözlenmesi, toplumun ortalama ömrünün arttırılabilmesi söz konusu olabilir.”
ÇAYI 8 DAKİKA DEMLEYİN
Pek çok çaya da uygulanan CUPRAC yöntemine göre bitkisel çaylar arasında en zengin antioksidan aslanpençesi, fesleğen, yeşil çay ve oğul otunda bulunuyor. Siyah çayın da antioksidan açısından oldukça zengin olduğunu belirten Apak “Çaylar arasında siyah çay en yüksek antioksidana sahip. Rize çayının antioksidanlarından en fazla yararlanmak için demleme süresinin 7-8 dakika olması gerekiyor” diyor.
Gün kurusu kayısı daha yararlı
Prof. Dr. Reşat Apak ve ekibi CUPRAC yöntemini şimdiye kadar siyah çay ve bitki çaylarına, kayısılara, Van otlu peynirindeki bitkilere ve bazı meyve sularına uygulamış. Antioksidanlarla ilgili pek çok besinde şaşırtıcı bilgiler edindiklerini söyleyen Apak, şunları anlatıyor: “Yaş haldeki Malatya kayısısı genellikle sülfitlenerek kurutuluyor. Sülfit alerjik astımı tetikleyebilir. Ama CUPRAC ile gün kurusu kayısının antioksidan kapasitesini koruduğunu ve içeriğinde sülfit kalıntısı olmadığını tespit ettik. Aynı şekilde Van otlu peynirinin içinde de çok zengin antioksidan bulunuyor. Bir başka çalışmada 22 farklı üzüm çeşidini araştırdık. Buna göre yaş üzümde en yüksek antioksidan Boğazkere, en düşük ise Atasarısı çeşidinde bulunuyor. Ayrıca meyve suları içerisinde en yüksek antioksidan nar suyunda var. Siyah üzüm suyu, beyaz üzüm suyuna göre daha yüksek antioksidan kapasite gösteriyor. Vişne suyu da antioksidan açısından zengin.” Kırmızı meyveleri ve renkli sebzeleri yiyin
Halk arasında antioksidanlarla ilgili doğru bilinen yanlışlar da var ve Apak şu önerilerde bulunuyor: “Antioksidanları meyve, sebzelerden doğal olarak almak daha faydalı. Çünkü antioksidanlar bir arada bulundukları gıdalarda etkilerini kuvvetlendirirler. Nar, çilek, ahududu, yaban mersini, böğürtlen, karadut, karayemiş gibileri çok yüksek antioksidan içeriyor. Domatesteki likopen de ihmal edilmemeli. Ispanak, kırmızılahana, brokoli gibi yoğun renkli sebzeler de antioksidan açısından daha zengin. Kırmızılahananın açık renkli lahanaya göre antioksidan değeri daha yüksek. Ahududu da normal duta göre daha yüksek antioksidan içerir.”(stargazete)
Yorumlar (Yorum Yaz)
Haberlere yazılan yorumlar, yorumu yazan kişilerin kişisel görüşlerini yansıtmaktadır. Okuyucu yorumlarından dolayı ÇAYHABER sorumlu tutulamaz.