Çay Haber - Yöresel Haberin NET Adresi

Faruk Çakır yazdı...

16-11-2019 12:26:33
864 kez görüntülendi

Faruk Çakır yazdı...

Karadeniz demek, biraz da yayla demek.

Bu bakımdan yaylalarda yaşanan hadiseler Karadeniz sahilinde yaşayanları da ilgilendirir. Daha doğrusu herkesi, hepimizi az ya da çok ilgilendirir ya da ilgilendirmesi lâzım.

Geçen gün sosyal medyada izlediğimiz bir video, yaylalarımızın daha doğrusu yaylacılarımızın ciddî sıkıntı içerisinde olduğunu akla getirdi. Videoda, Çayeli’nin Senoz Vadisi yaylalarında hayvancılık yapanlar, yayladaki evlerinin yıkılacağını ifade ediyor ve dertlerini anlatacak yetkili arıyordu.

Bildiğimizi ve duyduğumuzu kısaca özetlemek gerekirse şöyle bir tablo var: Senoz Vadisi’nin deniz sahiline en uzak köyü olan İncesu (eski adı: Marbudam) köylülerinin kullandığı “Yukarki Yayla”da yapılan bazı evler hakkında, ‘kurallara uygun bulunmadığı’ için yıkım kararı alınmış. Videoda anlatıldığı ve görüleceği üzere bu evler tek katlı, taştan/beton harçla yapılmış, üstü de sac/çatı ile örtülmüş. Acaba bu evler niçin ‘kurallara aykırı’ bulunmuş, anlamak kolay değil.

Tabiî ki yaylaların orijinal haliyle muhafazası gereklidir ve ölçüsüz yapılaşmaya kimse taraftar olmaz. Ancak burada anlatılan ve görülen evler tek katlı, taştan yapılmış. Videoda konuşan köylüler de haklı olarak dert yanıyorlar ve soruyorlar: Devlet bize hayvancılık yapın, yaylaları şenlendirin diyor. Hatta bunun için para teşviki de veriyor. Peki biz evlerimiz olmasa bunu nasıl yapacağız?

Bizim de aynı bölgede yaylamız olduğu için (Şemkoğut Yaylası) ve hemen her sene bu yaylaları ziyaret ettiğimiz için şartları ve yaşananları az çok biliyoruz. Kimsenin aklına ‘uzaktan gazel’ okuduğumuz gelmesin. Bahsedilen bu yaylada (Marbudam, Yukarki Yayla) bildiğimiz kadarıyla tuğla ya da başka bir malzeme ile yapılan ev yok. Tamamı taştan evler. Bunları yıkmak hiç de akıl kârı görünmüyor.

Elbette yaylalara bir düzenleme yapmak icap eder, ama bu kanunla ve kuralla olur ve evler yapılmadan önce gerekli adımlar atılır. Bunca masraf yapıp evler tamamlandığında mı yıkım kararı alınır? Hem (yine bu yayla söz konusu olduğunda) bu kış gününde onlarca askeri, aracı, devletin imkânlarını oralara çıkarmak ayrı bir masraf değil mi? “Neler oluyor?” diye sorduğumuz bir esnaf, “Şahsen bu yaylada yapılan evler diğer yaylalara göre en uygunu. Çevreye zarar vermeden, çevre düzenlemesi düzgün olan bir yer. Ama ‘Meralar Komisyonu’nun almış olduğu karar doğrultusunda yıkımlar başlamış durumda. Gerçek olan ise yaylalarımız ve yollarımız perişan durumda” diye bilgi verdi.

Köylüler yaptıkları açıklamada da şöyle demişler: “Asırlar önce dedelerimizin yerleşmiş olduğu, bundan 20 yıl öncesine kadar kalabalık bir şekilde birlik ve beraberlik içerisinde gerçekleştirilen yaylacılık kültürünü devam ettirmek, hayvancılık ile geçimini sağlayan yerlilerimize gerekli alanı oluşturmak ve gurbetçi yerlilerin yaz aylarında memleketlerine dönüp baba ocaklarını şenlendirmek adına ‘kaçak yapı’ olarak nitelendirilen yayla kültürüne aykırılık ihtiva etmeden yapılan yayla evlerimiz hakkında çıkan yıkım kararının durdurulmasını ve gerekli incelemelerin yapılarak memleketimize ve kültürümüze sahip çıkılmasının desteklenmesini gerekli mevkilerden rica ediyoruz. Belirtilen Marbudam Yaylası ‘turizme açık’ veya herhangi bir ‘ticarîleştirilebilir’ projeye ev sahipliği yapmamaktadır.”

Bilemiyoruz duyan olur mu, ama yaylalarda sıkıntılar var. Eski bir yaylacı olarak yaylacılara kulak verilmesini temenni ediyoruz. Yaylalar hepimizindir, koruyalım ve sahip çıkalım vesselâm.

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yazan siz olun!



Yorum Yaz