Rize Ticaret Borsası ve Dernekler federasyonunun ortaklaşa düzenlediği Yeşil Altın Türk çayının markalaşması ve uluslar arası tanıtım 2023 vizyonu çalıştayı Rize de başladı.

Rize Ticaret borsasında başlayan toplantıya Gümrük ve Ticaret Bakanı Hayatı Yazıcı, Rize valisi Seyfullah Hacimüftüoğlu, Rize belediye başkanı Halil Bakırcı, Çaykur genel müdürü İmdat Sütlüoğlu, çay sektöründe yer alan firmalar ve bazı sivil toplum örgütleri katıldı. Toplantı 5 gün sürecek ve bilim adamlarının görüşlerine yer verilecek.

Toplantının açılış konuşmasını Dernekler federasyonu başkanı Süleyman Basa yaptı. Basa çay in geleceğinin belirlenmesi için çok yönlü çalışmalar gerektiğini söyledi.

Borsa başkanı Mehmet Erdoğan ve çay sektöründe yer alan özel çay firmaları ile bazı bürokratlar katıldı. Bölgemizde çay tarımı yapan 200 bin aile için çay geçim kaynağı olmaktan uzaklaşmıştır ve giderek bir külfete dönüşmektedir. Ne yazık ki, insanımız gün geçtikçe çaydan umudunu kesiyor. 70-80 yıl önce başlayan Türk Çaycılığı bugün bir yol ayrımındadır. Ya yüksek gümrük duvarlarıyla korumaya devam edeceğiz ve ‘Biz kaliteli üretim yapıp dünyaya satamıyoruz, kendi vatandaşımıza zorla satmaya devam ediyoruz’ diyeceğiz. Ya da dünyadaki değişime paralel olarak, gerçekçilikten uzaklaşmadan, ekonomik realiteler ışığında harekete ederek, iklim avantajımızı kullanacağız ve kaliteli Türk Çayı’nı dünyaya yüksek fiyatla satacağız.

Hedef 50 bin ton ihracat, 500 milyon dolar gelir

Erdoğan”2023 yılında ülkemiz neden 300 bin ton çay üretmesin? Ürettiği 300 bin ton çayın 50 bin tonunu ihraç eden bir ülke neden olmasın? Neden ülkemiz bu ihracattan 500 milyon dolar döviz kazanmasın? Neden bölgemizin refahını bu yolla yükseltmeyelim” dedi.

Rize Belediye başkanı Halil Bakırcı ise Çay in 1970 li yıllarda para yaptığını ondan önce karın doyurmanın zor olduğunu vatandaşa verilen çay tohumlarını vatandaşın çekinerek uç, bucak yerlere dikildiğini söyleyerek” 1970 li yıllar sonrası çay yetiştiriciliği arttı” dedi.

Çay işletmeleri genel müdürü İmdat Sütlüoğlu ise “ Güneydoğu ya gelen kaçak çaylar da zehir var, bu bilimsel olarak ortaya kondu, kaçak çay mutlaka önlenmeli ve Türk çay ı iyi anlatılmalı,  bir yerlerde eksik yaptık, çayımızı iyi anlatamadık, her yıl 50 bin ton kuru çay ihraç etmemiz gerek, Türk çayında zirai mücadele yoktur, biz bunu anlatamadık, Çayımızı organik yapma şansımız var, çay tarımında kimyasal gübre yerine organik gübre kullanımına geçmeliyiz” dedi.

Rize Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Arif Yılmaz ise Üniversite bünyesinde araştırma birimi kurulmasına ve çay in her türlü araştırılmasına destek vermeye hazır olduklarını söyledi. 

Rize Valisi Seyfullah Hacimüftüoğlu ise konuşmasında üreticinin çay a saygınlığının artması gerektiğini söyleyerek” Çay üreticisi 1970 lı yıllarda çay a değer verdi, son yıllarda bu değer ortadan kalktı, önce üretici ürettiği ürüne saygılı olmalı ve değer vermeli” dedi.

Toplantıda konuşan Rize dernekler federasyonu başkanı Süleyman Basa çay in geleceğinin belirlenmesi için çok yönlü çalışmalar gerektiğini söyledi.

Gümrük ve Ticaret bakanı Hayatı Yazıcı konuşmasında ise konuşmasında yapılan üretimin Dünya pazarında yer alması için üretimin tüm aşamaları ile pazarlamayı iyi yapmalıyız ve kalitede markalaşmamız gerek diyerek” Yoksul ülkeler bile belli ürünlerine marka alabiliyorsa, Dünya da benzeri olmayan ve zirai mücadelesi olmayan Çayımızı marka haline getirmek için çalışmamız gerek, hedefimiz, hem üretimde hem de Dünya pazarları sunumunda Türk çayını alternatif olmayan bir içecek haline getirmek olmalı, ülkemizde sudan çok içilen sağlık yönünden bilimsel olarak yararları kanıtlanan organik Türk çayını bir marka olarak dünyaya tanıtmak olmalı, bu 10 markadan biri mutlaka Türk çayı olmalıdır” dedi.

Yazıcı konuşmasında amaçlarının Türk çayını rekabetçi duruma getirmek, kısacısı çayı diş pazarlarda daha fazla açabilmek olmalı, ürün çeşitliliğini artırmalıyız, iç pazarımızda demleme çay yaygınken, Avrupa pazarında poşet çay talebi daha fazladır, Turkish Tea olarak adlandırılacak olan Türk çayı ve altında oluşacak markalarla, Türk çay içme kültürü ve diğer geleneksel unsurlarımızı dünyaya tanıtmalıyız, bölgemizde yeni yatırımlar yapılarak göçü önlemeliyiz, Dünyanın 5 inci büyük çay üreticisi olan ülkemizin Vietnam çayının markalaşma yönünde ki tecrübesine dikkat çekmek istiyorum. Güneydoğu Asya ucunda ki bu ülke ürettiği çayı “ Cheviet”( Ceviyetk) marka haline getirmiştir, bunu yaparken Vietnam kültürünü de Dünya ya tanıtmak istemiştir. Vietnam çayının markalaşma süreci, bizim de Rize çayında gerçekleştirmek istediğimiz atılıma iyi bir örnek teşkil etmektedir. Dünya genelinde çay üretimine baktığımızda; 2009 yılı itibariyle 3 milyon 14 bin hektar olarak ölçülen çay ekim alanlarının % 47’sinin Çin’debulunduğunu görüyoruz. Ülkemizde 75 bin 851 hektar olarak ölçülen çay ekim alanlarıise dünya çay ekim alanlarının %2.51’ini oluşturmaktadır. Çay üretiminin miktarı bakımından ise 3 milyon 950 bin ton olarak ölçülen 2009 dünya üretiminin % 34.82’sini Çin, % 20.25’ini Hindistan, % 7.95’ini Kenya, % 7.34’ünü Sri Lanka, % 5.02’sini Türkiye,% 4.70’ini Vietnam, %4.09’unu Endonezya gerçekleştirmektedir.

2010 yılında ülkemizin çay ithalatında ilk üç sırayı; Sri Lanka (%56), Kenya (%13) ve İran (%11) almaktadır.  2011 Ocak-Ağustos döneminde en fazla ihracatın gerçekleştirildiği ilk üç ülke sırasıyla Belçika, Hollanda ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olmuştur. Çayın, ülkemiz, Doğu Karadeniz ve özellikle şehrimiz için çok önemli bir geçim kaynağı olduğu hepimizin malumudur. 2009 itibariyle 198 bin 601 tonluk net kuru çay üretimi yapanTürkiye, dünya üretiminde 5. sırada yer almıştır. Çayın ülke ekonomilerindeki konumu ve çay tarımının verimliliğiyle ilgili önemli göstergelerden biri olan hektar başına elde edilen ürün bazında Türkiye 2 bin 618 kg. ürünle dünya birincisi konumunda bulunmaktadır. Kişi başına çay tüketiminde de yine dünyada ilk sıradayız. Kaçak çay ile mücadelemizi sürdürüyoruz ve yeni tedbirler almaya devam ediyoruz, Gümrük kapılarımızda yeni tedbirler alarak kaçak çay in ülkemize girişini önleyeceğiz” dedi.

Toplantı uzmanların konuşmaları ile devam etti. 5 gün sürecek olan toplantı sonunda bazı kararlar alınması bekleniyor.

taraf53 

Başlık : organize yok
Yazan : Cemal ÖZTÜRK Tarih - Saat : 2011-11-16 - 15:26:34